Viêm loét dạ dày tá tràng: Triệu chứng, nguyên nhân và phác đồ điều trị

Viêm loét dạ dày tá tràng là căn bệnh phổ biến gặp phải ở hầu hết các đối tượng. Người bệnh cần nắm rõ các nguyên nhân, triệu chứng viêm loét dạ dày và các biến chứng có thể gặp phải. Như vậy sẽ giúp quá trình điều trị diễn ra dễ dàng và đạt kết quả tối ưu.

Bệnh viêm loét dạ dày tá tràng là gì?

Viêm loét dạ dày là tình trạng acid dạ dày dư thừa và vi khuẩn xâm nhập vào dạ dày làm tổn thương niêm mạc. Sau một thời gian dài không điều trị, tình trạng này sẽ diễn biến thành những vết loét viêm nhiễm tại thành dạ dày, thành ruột. Người bệnh cần nắm được các triệu chứng viêm loét dạ dày để phát hiện và có cách xử lý sớm.

Triệu chứng viêm loét dạ dày

Hầu hết những người bị bệnh viêm loét dạ dày đều mắc phải một số dấu hiệu điển hình như sau. Cân nhắc tới bệnh viện thăm khám và làm các xét nghiệm nếu bạn gặp phải một số triệu chứng viêm loét dạ dày này.

  • Đau bụng vùng thượng vị: Đây là triệu chứng viêm loét dạ dày chính biểu hiện là những cơn đau đột ngột dữ dội xuất hiện khi người bệnh ăn quá no hoặc quá đói. Đau cũng có thể âm ỉ mỗi ngày vào lúc nửa đêm, rạng sáng. Đau nhói có lúc lan ra sau lưng và quặn lên từng cơn. Mức độ nghiêm trọng và thời gian đau còn phụ thuộc vào tình trạng bệnh của mỗi người mà có thể kéo dài từ vài phút đến vài tiếng. Bạn có thể cảm thấy đau đớn như thiêu đốt vùng bụng hoặc như bị dao đâm. Những cơn đau này có thể được tạm xoa dịu bằng thức ăn hoặc thuốc uống kháng axit OTC.
  • Ợ nóng, ợ hơi, ợ chua gây rát thượng vị: Dấu hiệu này thường gặp trong thời kỳ đầu mắc bệnh. Tuy nhiên chứng ợ nóng gây rát thượng vị thì sẽ thường xuyên gặp ở bệnh nhân bị trào ngược dạ dày hơn.
  • Đầy bụng, buồn nôn và nôn: Dạ dày bị tổn thương khiến cho việc tiêu hóa kém gây tình trạng đầy bụng, ăn không tiêu. Kèm theo đó là chứng buồn nôn và nôn khi dung nạp quá nhiều thức ăn mà dạ dày không kịp tiêu hóa.
  • Mất ngủ: Bụng đầy hơi, cảm giác nặng nề khiến cho người bệnh khó ngủ hoặc ngủ không ngon giấc. Ngoài ra, trường hợp bụng đói và đau lúc nửa đêm cũng là gây ra hiện tượng mất ngủ.
  • Rối loạn tiêu hóa: Tình trạng táo bón hoặc tiêu chảy thường dễ gặp phải ở người bệnh viêm loét dạ dày do quá trình tiêu hóa không ổn định.
  • Sút cân đột ngột: Khi bộ máy tiêu hóa gặp vấn đề thì không thể tổng hợp được chất dinh dưỡng do cơ thể gây nên tình trạng giảm cân, cơ thể suy nhược, mệt mỏi.

viêm loet dạ dày tá tràng

Ngoài ra, khi bệnh tình trở nên trầm trọng thì người bệnh cần đi cấp cứu ngay khi gặp phải một số triệu chứng viêm loét dạ dày như: Nôn ra máu là dấu hiệu cực kỳ nghiêm trọng, phân bị nhão, tối màu, có máu dính trong phân. Để chẩn đoán được bệnh viêm loét dạ dày cần dựa vào những xét nghiệm nội soi, xét nghiệm máu… bác sĩ mới cho ra được kết quả chính xác nhất và có phương pháp xử lý phù hợp.

8 nguyên nhân viêm loét dạ dày điển hình cần sớm nắm rõ

Viêm loét dạ dày là sự mất cân bằng dịch tiêu hóa gây tổn thương thành dạ dày, ruột non. Nhiều người bệnh viêm loét dạ dày thường không có biểu hiện rõ ràng ngoài một số cảnh báo như đau vùng thượng, đau bụng lan ra sau lưng, ợ chua, ợ nóng. Do đó, việc nắm bắt được các nguyên nhân viêm loét dạ dày sẽ phần nào giúp cho người bệnh có cái nhìn rõ nét về tình trạng bệnh.

  1. Vi khuẩn H.p: Viêm loét dạ dày do vi khuẩn Hp là trường hợp khá phổ biến hiện nay. Vi khuẩn Hp thường vào cơ thể thông qua đường ăn uống và sau đó xâm lấn vào lớp nhầy bảo vệ niêm mạc dạ dày, ruột non. Đặc biệt nguy hiểm, vi khuẩn này có thể lây truyền trực tiếp từ người này sang người kia thông qua các dụng cụ ăn uống, sinh hoạt thường ngày,…
  2. Nguyên nhân do di truyền: Đây có lễ là nguyên nhân viêm loét dạ dày thường gặp nhất do liên quan trực tiếp đến tiểu sử sức khỏe gia đình. Nếu gia đình bạn có thành viên bị mắc bệnh viêm loét dạ dày thì nguy cơ mắc bệnh của bạn sẽ cao hơn so với người bình thường.
  3. Dùng thuốc chống viêm không steroid: Các loại thuốc chống viêm không steroid (hay còn gọi là NSAIDs) có thể kích thích lớp niêm mạc dạ dày gây loét và viêm nhiễm. Nguyên nhân viêm loét dạ dày này thực sự rất phổ biến bởi lẽ nhiều người thường dùng thuốc mà không hề lường trước các tác dụng phụ của chúng
  4. Viêm loét dạ dày do uống rượu bia: Các chuyên gia tiêu hóa cho rằng, việc uống rượu bia trong thời gian dài có thể gây kích thích ăn mòn lớn nhầy trong dạ dày khiến cho thành ra dày xuất hiện vết loét và có thể xuất huyết.
  5. Hội chứng Zollinger-Ellison: Đây là một trong số bệnh lý đường tiêu hóa rất hiếm gặp. Bệnh có thể gây hình thành một số khối u ở tá tràng, tụy thường được gọi là u gastrin. Những khối u này có khoảng ⅔ số lượng là u ác tính. Tình trạng này gây ra tăng việc tiết hoocmon gastrin dẫn đến hiện tượng tăng tiết dịch axit trong dạ dày và phá hủy lớp lót niêm mạc dạ dày.
  6. Thường xuyên stress, căng thẳng: Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc thường xuyên bị căng thẳng stress sẽ gia tăng tối đa nguy cơ mắc bệnh viêm loét dạ dày. Bởi lẽ, tình trạng căng thẳng sẽ gây ảnh hưởng đến việc sản xuất axit dạ dày.
  7. Ăn quá nhiều muốiChế độ ăn quá nhiều muối có thể làm tăng hoạt động của gen trong vi khuẩn Hp, điều này khiến cho chúng trở nên độc hại hơn bao giờ hết. Ăn quá nhiều muối sẽ ảnh hưởng lớn đến tình trạng dạ dày của bạn.
  8. Lạm dụng thuốc kháng sinh, kháng viêm: Thuốc chống viêm không steroid là con dao hai lưỡi gây tổn thương niêm mạc dạ dày.

nguyên nhân loét dạ dày

Những nguyên nhân kể trên là những nguyên nhân thường gặp nhất, người bệnh cần thật cẩn trọng. Để xác định chính xác tình trạng bệnh, bạn nên tới các bệnh viện uy tín để thăm khám và làm các xét nghiệm phù hợp.

Loét dạ dày có nguy hiểm không?

Bác sĩ nhận định viêm loét dạ dày có nguy hiểm không là do biến chứng của bệnh đã tiến triển đến đâu. Cụ thể, một số biến chứng vô cùng nghiêm trọng sau đây gây nguy hại đến sức khỏe và tính mạng người bệnh.

  • Xuất huyết tiêu hóa: Các mạch máu khi bị tổn thương vỡ ra khiến cho máu thoát khỏi mạch đi vào đường ống dẫn tiêu hóa. Tình trạng này gây mất nhiều máu nếu không được phát hiện xử lý kịp thời có thể gây tử vong. Mọi người cần nhận biết ngay một số triệu chứng như: nôn ra máu, đi ngoài phân đen, chóng mặt, mệt mỏi…. để đưa bệnh nhân đi cấp cứu.
  • Hẹp môn vị: Tình trạng hẹp môn vị là do các u khối phù nề ở niêm mạc bị tổn thương bó chặt lòng tá tràng, môn vị khiến thức ăn không thể đi qua được. Từ đó, người bệnh sẽ gặp phải các dấu hiệu đau bụng, nôn mửa, dịch nôn có mùi hôi, mất nước, mất cân bằng điện giải gây mệt mỏi, suy nhược, mắt trũng, da xanh…
  • Thủng dạ dày: Khi người bệnh đột ngột có cơn đau dữ dội như có dao dâm, bụng cứng lại thì rất có thể đã bị thủng dạ dày. Đây là biến chứng nguy hiểm cần được đưa đi cấp cứu phẫu thuật ngay lập tức để giảm thiểu nguy cơ thiệt mạng.
  • Ung thư dạ dày: Mặc dù là biến chứng cực kỳ nghiêm trọng với tỉ lệ tử vong cao. Tuy nhiên bệnh ung thư dạ dày chỉ xuất hiện ở giai đoạn muộn khi người bệnh quá thờ ơ và không điều trị viêm loét dạ dày cẩn thận. Do đó, bệnh nhân nên nghiêm túc chữa trị và tuân thủ lời khuyên của bác sĩ để tránh dẫn đến trường hợp đáng tiếc này.

biến chứng viêm loét dạ dày

Bên cạnh đó, tình trạng viêm loét dạ dày khi chưa có biến chứng cũng gây suy giảm chất lượng cuộc sống rất nhiều. Đây cũng là căn bệnh khó điều trị dứt điểm, nếu bất cẩn người bệnh có thể phải chịu đựng những cơn đau do viêm loét dạ dày hành hạ liên tục.

Chẩn đoán

Ngay khi thấy những dấu hiệu bất thường của cơ thể, người bệnh cần tới cơ sở y tế, bệnh viện uy tín để thăm khám và làm các xét nghiệm chuyên sâu giúp xác định chính xác tình trạng viêm loét dạ dày.

Một số phương pháp cần thực hiện giúp bác sĩ dễ dàng hơn trong khâu chẩn đoán cụ thể như: Nội soi, chụp x-quang… Các bác sĩ có thể nhìn thấy rõ hình ảnh và vị trí tổn thương ở dạ dày thông qua phim chụp và camera ở ống nội soi. Đồng thời bệnh nhân cũng sẽ được làm xét nghiệm vi khuẩn Hp để tìm ra nguyên nhân viêm loét dạ dày.

Phòng ngừa

Để giảm thiểu triệu chứng viêm loét dạ dày và ngăn chặn căn bệnh này, bạn cần lưu ý một số điều sau:

  • Hạn chế dùng các loại thuốc kháng sinh như ibuprofen, aspirin, naproxen…
  • Không được uống quá 2 ly đồ uống có cồn, cafe mỗi ngày, bỏ hút thuốc lá.
  • Thường xuyên rửa tay với xà phòng, hạn chế nguy cơ nhiễm trùng.
  • Ăn các loại thực phẩm được nấu chín, an toàn.
  • Chia nhỏ các bữa ăn, ăn chậm nhai kỹ và nên ăn các thức ăn mềm.
  • Bổ sung thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất cần thiết từ rau xanh, ngũ cốc, trứng, thịt cá…
  • Hạn chế các thức ăn cay nóng, thức ăn nhanh, đồ chiên xào nhiều giàu mỡ….
  • Thường xuyên tập luyện thể dục thể thao đơn giản như đi bộ, đạp xe, bơi lội, yoga…

Để đảm bảo việc điều trị hiệu quả và an toàn, bệnh nhân nên tới các cơ sở y tế để được thăm khám và tư vấn phác đồ điều trị phù hợp nhất với mình. Đồng thời, chú ý đến chế độ sinh hoạt và dinh dưỡng hàng ngày để đảm bảo quá trình điều trị diễn ra tốt nhất.

Phác đồ điều trị viêm loét dạ dày tá tràng Bộ Y Tế

Cơ chế điều trị bệnh loét dạ dày là ức chế hoạt động của vi khuẩn, giảm tiết dịch axit từ đó hồi phục tổn thương niêm mạc dạ dày.  Dựa vào nguyên tắc này, các bác sĩ chuyên khoa sẽ đưa ra phác đồ điều trị loét dạ dày phù hợp và hiệu quả nhất.

Mỗi phác đồ điều trị loét dạ dày tá tràng ứng với một số loại thuốc được chỉ định thời gian dùng cụ thể. Mỗi tình trạng bệnh, cơ địa khác nhau thì có một phác đồ điều trị riêng biệt. Hiện nay, phổ biến nhất thường được sử dụng là hai phác đồ sau đây.

Phác đồ điều trị loét dạ dày từ thuốc kháng sinh

Hầu hết các loại thuốc kháng sinh đều có khả năng ức chế tăng trưởng và hoạt động của nhiều loại vi khuẩn. Tuy nhiên, chỉ có một số loại có tác dụng với vi khuẩn Hp. Chính vì vậy, người bệnh không nên tùy tiện dùng thuốc kháng sinh mà cần tuân thủ một phác đồ điều trị này.

Phác đồ

Lưu ý

Thuốc Furazolidone

Công dụng: Ức chế monoamine oxydase khi liên kết với các men vi khuẩn.

Liều dùng: 2 viên/ ngày chia 2 bữa sau khi ăn.

Thuốc giúp tăng tỷ lệ tiêu diệt vi khuẩn Hp, rất ít trường hợp Hp kháng với Furazolidone.
Thuốc Fluoroquinolones

Công dụng: Ngăn chặn quá trình quá trình tổng hợp DNA của vi khuẩn.

Liều dùng: 2 viên (500g)/2 ngày, uống sau bữa ăn 30 phút.

Bác sĩ chỉ định bệnh nhân sử dụng trong khoảng từ 7 – 10 ngày. Thuốc chỉ có tác dụng tối ưu với bệnh viêm loét dạ dày tá tràng giai đoạn đầu.
Thuốc Rifabutin ở dạng bán tổng hợp

Công dụng: Điều trị tiêu diệt vi khuẩn Hp khi dùng kết hợp với Amoxicillin. Đây là loại thuốc có tỉ lệ hiệu quả thành công cao.

Thường được khuyến khích sử dụng vì có tỉ lệ diệt trừ vi khuẩn cao.

Phác đồ điều trị từ thuốc ức chế bơm proton

Từ năm 1980, các loại thuốc ức chế bơm proton được đưa vào điều trị viêm loét dạ dày và đem về hiệu quả cao. Những loại thuốc này thường có tác dụng ức chế được vi khuẩn Hp tối đa.

Phác đồ

Lưu ý

Thuốc Nexium

Cơ chế: Giảm dịch axit dạ dày và duy trì nồng độ pH dạ dày ở mức >5,5.

Liều dùng: 2 viên/ngày chia làm 2 lần sau khi ăn.

Tác dụng của thuốc thường kéo dài trong 16 giờ.
Thuốc Omeprazole

Cơ chế: Kháng tiết axit mạnh, thường có tác dụng tốt hơn khi kết hợp sử dụng với thuốc kháng sinh.

Liều dùng: 40mg/ngày chia làm 2 lần sau bữa ăn.

Thuốc có công dụng nhanh, làm giảm tiết chế axit chỉ sau 24 tiếng khi dùng.
Thuốc Nexipraz

Cơ chế: Ức chế bơm proton đem lại hiệu quả cao.

Liều dùng: 2 viên/ ngày chia 2 lần dùng sau khi ăn.

Trên đây là những phác đồ điều trị loét dạ dày tá tràng mới nhất. Tuy nhiên, không phải cơ địa người nào cũng phù hợp với các phác đồ nêu trên.  Bệnh nhân nên tới bệnh viện để được khám và tư vấn phương pháp điều trị phù hợp nhất.

Viêm loét dạ dày nên ăn gì?

Chế độ ăn uống đóng vai trò rất quan trọng trong quá trình điều trị bệnh dạ dày. Hầu hết mọi người có thể cải thiện tình trạng bệnh dựa vào dinh dưỡng khoa học và sinh hoạt lành mạnh. Do đó, người bệnh cần biết rõ bệnh viêm loét dạ dày nên ăn gì và kiêng ăn gì để hỗ trợ chữa bệnh hiệu quả.

loét dạ dày tá tràng

Loét dạ dày nên ăn gì?

Một số loại thực phẩm không chỉ giúp bổ sung dinh dưỡng cho cơ thể mà lại có khả năng chữa bệnh viêm loét dạ dày nếu biết cách sử dụng. Người bệnh nên tham khảo các loại thực phẩm sau đây để hỗ trợ điều trị viêm loét dạ dày hiệu quả và lành tính.

  • Thức ăn có tác dụng bảo vệ niêm mạc dạ dày và giảm kích thích cho dạ dày, bao gồm: Sữa và các chế phẩm từ sữa (ngoại trừ sữa chua), mật ong, trứng, chè nóng,…
  • Thức ăn làm giảm tiết dịch acid như: Cơm, bánh mì, xôi, cháo, khoai lộc, thịt – cá hấp,…
  • Thực phẩm làm lành tổn thương tại các vết loét dạ dày: Tôm, cá, bắp cải, súp lơ… Những loại này chứa nhiều kẽm, protein và vitamin u giúp vết thương chóng lành.
  • Bổ sung các loại vitamin A,B,D,K và khoáng chất canxi, kẽm, magie, acid folic,… từ các loại rau màu xanh đậm và màu đỏ, hoa quả, ngũ cốc.

Viêm loét dạ dày nên kiêng gì?

Bên cạnh thông tin về viêm loét dạ dày nên ăn gì, người bệnh cũng cần nắm được các loại thức ăn có hại cho dạ dày cần tuyệt đối tránh xa.

  • Các thực phẩm làm hại niêm mạc dạ dày: Tỏi ớt, cà phê, chè đặc, rượu, bia,…
  • Thức ăn có độ axit cao: Chanh, cam, quýt và các trái cây vị chua khác, dấm, mẻ, nước ngọt có ga,…
  • Thức ăn cứng hoặc có gai gây tổn thương dạ dày: Thịt nhiều gân, củ quả sống, rau nhiều xơ,…
  • Thực phẩm làm tăng tiết acid dạ dày: món rán, thức ăn nhiều giàu mỡ, nước sốt thịt – cá,…

Lưu ý

Không chỉ cần nắm được bệnh viêm loét dạ dày nên ăn gì và kiêng gì, người bệnh cũng cần phải lưu ý ăn uống đúng cách bảo vệ dạ dày tốt nhất.

  • Đồ ăn cần được thái nhỏ, nấu chín mềm, nên hấp, luộc hạn chế chiên rán.
  • Không ăn thức ăn quá khô, nên chan canh và uống thêm nước khi ăn.
  • Nhai thật kỹ thức ăn để gia tăng tiết nước bọt trung hòa axit đồng thời nhai kỹ cũng giúp giảm bớt gánh nặng cho dạ dày.
  • Chia nhỏ các bữa ăn để tránh tình trạng dạ dày quá căng cứng và phải tiết nhiều acid.
  • Nên ăn đồ nóng để dễ tiêu hóa và hấp thụ.
  • Sau khi ăn cần nghỉ ngơi tại chỗ tránh lao động nặng, chạy nhảy.

Trên đây là những chia sẻ về bệnh viêm loét dạ dày nên ăn gì và kiêng gì để hỗ trợ điều trị bệnh tốt nhất. Ngoài chế độ dinh dưỡng, người bệnh cần đặc biệt chú ý đến việc sinh hoạt khoa học ngủ đủ giấc, tránh căng thẳng stress,… Để nắm rõ tình trạng của mình, bạn nên tới cơ sở y tế uy tín để thăm khám và làm các xét nghiệm định kỳ giúp phát hiện bệnh sớm và các phương pháp xử lý kịp thời.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *